Nietypowe imiona

[Henryk Krzyżan]

Grodzisk Wielkopolski chrzest 1614/55 imię ojca Valentinus alias Foltyn.

"W Polsce imię musiało być znane od schyłku średniowiecza, ponieważ już w w. XVI jest dość popularne. W w. XIX uważano je za imię typowo chłopskie. Spieszczenia imienia to: Walek, Waluś. Od imienia tego pochodzą nazwiska: Walenta, Walentynowicz, Wala, Walisz, Walas, Walicki, Walek, Walkosz, Walecki, Walczak, Walczewski, Waluch, Waluszek, Faltyn, Foltyn."

https://deon.pl/imiona-swietych/walenty,9800

[pepowianka]

W okolicach Pogorzeli występuje nazwisko Foltynowicz.To chyba od tego imienia.

[DankaW]

W 1856 r. w chłopskiej rodzinie w parafii Pamięcin ochrzczono dziewczynkę i nadano jej imię Olimpia
Urodziła się 10 grudnia, a wówczas Olimpia obchodziła imieniny 17 grudnia.

[Henryk Krzyżan]

Nie tyle nietypowe, co różnorodny zapis tego samego imienia wśród osadników niemieckich w pierwszej połowie XVII wieku w parafii Grodzisk Wlkp. na przykładzie konkretnej osoby - Jorga Adam (również Jadam) szewc heretyk z Grodziska, czasami z przedmieścia Nowe Miasto.
Jorga = Jurga = Georgius = Albertus = Adalbertus = Wojciech

[Krystyna z Kujaw]

Nie tyle nietypowe, co różnorodny zapis tego samego imienia ...
... Albertus = Adalbertus = Wojciech...

Albertus = Adalbertus = Wojciech = Woytechus = Olbracht = Albracht

albo - wymiennie:
Gregorius / Georgius
[bądź tu mądry wtedy - ten sam, czy inny? literówka w piśmie ręcznym?]

BTW: Jarosz = Hieronim

[gerszewski]

Nemezja - imię pochodzenia greckiego.


G.Wlkp. rok 1879 nr.193
Umarli.
W Poniedziałek, dnia 18go bm. Nemezya z Jonemanów Korytkowska w Dolsku, licząc lat 60


https://pl.wikipedia.org/wiki/Nemezja

Witaj.
Jeden z moich przodków miał na drugie imię Nemezjusz.Urodzony w 1896r.
Pozdrawiam uprzejmie.
Jacek

[gerszewski]

Dagobert


XII. Przy wyborach uzupełniających do wydziału prowincyalnej kasy pomocniczej wybrano
- p. Dagoberta Friedländera z Bydgoszczy.



https://www.deon.pl/imieniny/imie,682,dagobert.html
Jest to imię dwuczłonowe pochodzenia germańskiego, złożone z elementów: dag- (daga, tag) 'dzień' i -bert (berth, berht) 'sławny'. Całość interpretować można jako 'jasny jak dzień'.

W Polsce imię to obecnie nie występuje.

Patroni i święta: 23 XII (św. Dagobert)
Imieniny obchodzi: 13.09. "

Witaj.
Podobno Mieszko Pierwszy dostał na chrzcie św.imię Dagobert,stąd potem najstarszy zachowany dokument,z jego czasów nazywał się DAGOME JUDEX.Skrót od DAGObert MEsico.Ciekawe,czy Mieszko został ochrzczony w dzień tego patrona?
Pozdrawiam.
Jacek

[gerszewski]

[quote="bugakg"]Gorgoniusz

Goniec Wielkopolski: najtańsze pismo codzienne dla wszystkich stanów - Rok 1880 nr. 216
Gorgoniusz Jacobson

https://pl.wikipedia.org/wiki/Gorgoniusz
Gorgoniusz - imię pochodzenia greckiego (...) Patronem tego imienia jest św. Gorgoniusz, wspominany razem ze św. Doroteuszem.

https://www.deon.pl/imieniny/imie,1253,gorgoniusz.html
Gorgoniusz - Imię pochodzenia łacińskiego.
Było to dość częste imię we wczesnym chrześcijaństwie. Świadczą o tym inskrypcje na grobach męczenników.
Doliczono się pięciu męczenników, którzy nosili to imię. Niektórzy są postaciami słabo rozpoznanymi, ledwo wychylającymi się z gromad Witaj.
Przodek kuzyna też był Gorgoniusz,mam nadzieję,że formą żeńską nie była Gorgona z mitologii greckiej:-)
Pozdrawiam.
Jacek

[gerszewski]

Natomiast Antonius Abbas to Antoni Opat - w przeciwieństwie do Antoniego Padewskiego. Abbas to TEŻ nie jest samodzielne imię [no chyba że u Arabów...], tak samo jak nie byłby nim "Kostka" w Stanisław Kostka.

Niektórzy księża skrupulatnie określali, od którego ze świętych wzięto imię dziecka. Niedawno trafiłem na Antoninę "od św. Antoniego Opata".

Witam.
Jeżeli jest przeor i przeorysza,to jak będzie forma żeńska od opata: opatysza:-)?
Pozdrawiam.
Jacek

[Paweł Wietrzykowski]

to jak będzie forma żeńska od opata: opatysza:-)?

W literaturze spotkałem formę 'Opatia', podobnie jak 'popadia' na określenie żony popa.

[Bartek]

Polski język ma słowo ksieni (zamiast opatka, jak w innych językach), a także słowo ksiądz (zamiast ojciec, jak w innych językach). Etymologia wywodzi oba słowa od księcia, książęcia, księżnej.

[Slawo]

Grzymiszew, powiat turecki,
rok 1891,
ślubuje: Chlebosław Kazimierz Floreński, syn Teodora i Teodory, urodzony w Sadlnie
https://www.szukajwarchiwach.gov.pl/ska ... 1cea69ec61

[gregB]

Jarocin, rok 1915
ślub bierze: Parascevia Szalajska (Paranka Szalajska) [taki podwójny zapis jest w akcie]

[Slawo]

Skórzewo k. Poznania,

od roku 1760 występuje kilka chrztów pary:
Ivonis Jaculator i Ewa

Najpierw myslałem, że to jakaś forma zapisu Joannes, ale nie, tu chodzi o imię Iwo:
https://pl.wikipedia.org/wiki/Iwo
a Ivonis to jego odmiana:
https://obcyjezykpolski.pl/iwo/

[mikolajkirschke]

Swoją drogą, ciekawy ten "Jaculator", bo o ile dobrze rozumiem, to chyba oszczepnik.

[Henryk Krzyżan]

Jaculator to strzelec.

[Henryk Krzyżan]

Parafia Grodzisk rok 1790, imię ochrzczonego dziecka Pacificus - Pacyfik.
https://parenting.pl/pacyfik#

[Henryk Krzyżan]

Parafia św. Wojciecha w Poznaniu rok 1639, ochrzczono dziecko imieniem Chrisantus - Chryzant, ale też Krzyżan.
https://www.imiona.info/Chryzant.html

[DankaW]

W 1858 r. chłopiec na chrzcie św. otrzymał dwa imiona: Casimirus Gaudentius
Polskim odpowiednikiem drugiego imienia jest Gaudenty lub Gaudencjusz.

[mikolajkirschke]

1631, Lwówek, matką chrzestną jest Marantia Powroźniczka.

[Henryk Krzyżan]

Parafia św. Wojciecha w Poznaniu, początek XVIII wieku, imię ochrzczonego chłopca Beaton.
https://www.imiona.ovh/Beaton.html

[DankaW]

Witaszyce 1809 r.
Chłopcu nadano na chrzcie św. imię Palemon.

[pepowianka]

Jest taka książka dla dzieci Jana Brzechwy "Baśń o korsarzu Palemonie".

[Łukasz Bielecki]

Jest taka książka dla dzieci Jana Brzechwy "Baśń o korsarzu Palemonie".

Wiadomo, pokolenia chłopców uczył, że ważniejszy uśmiech dziewczyny, niż ładna buzia

[Paweł Wietrzykowski]

Nietrzanowo, ślub biorą generosos Wojciech Tyburcjusz Chodupski z panną Kunegundą Drwęską

[Krystyna z Kujaw]

... Tyburcjusz Chodupski ...

imię pisane także jako Tyburcy

[Slawo]

Przespolew Pański, powiat turecki, druga połowa 18 wieku

kilkukrotnie ochrzczonym dziewczynkom nadano imię (łac.) MARTINEA
jak to tłumaczyć na polski?
Martyna? czy Marcina?
Dzisiaj chyba Martyna, ale wtedy była to Marcina?

[Henryk Krzyżan]

Martina/Martyna i Marcina to jedno i to samo, pochodzi od imienia Marcin. Dziś to Martyna, ale w XVII i XVIII wieku zapisywano też jako Marcina po polsku lub Martina/Martinea po łacinie.

[Henryk Krzyżan]

Par. św. Wojciecha chrzest 1736/35 imię dziecka Landrada
https://deon.pl/imiona-swietych/landrada,5273

[Paweł Wietrzykowski]

https://codziennypoznan.pl/artykul/2021 ... wybierano/

Dobrze, że wracają stare, klasyczne imiona: Zofia, Julia, Jan, Stanisław...

[Łukasz Bielecki]

Te imiona są na topie od dobrych 20 lat. Pewną nowością jest na tej liście co najwyżej Leon, do niedawna prawie przysłowiowe imię starego wujka. To się toczy kołem.

[Henryk Krzyżan]

Par. św. Wojciecha w Poznaniu, rok 1751, imię ochrzczonego chłopca Gotlibus alias Gratus.
https://pl.wikipedia.org/wiki/Gratus

[Krystyna z Kujaw]

Gotlib to Teofil czyli Bogumił;
a Teodor to Bogusław

[Slawo]

Parafia Jeziorsko, w 1891 roku ochrzczono dziecko imieniem:

Dydak - rodziców Antoniego Sypniewskiego i Marianny Kołkoskiej
https://metryki.genealodzy.pl/metryka.p ... =243&y=224
https://pl.wikipedia.org/wiki/Dydak

[Łukasz Bielecki]

Parafia Jeziorsko, w 1891 roku ochrzczono dziecko imieniem:

Dydak - rodziców Antoniego Sypniewskiego i Marianny Kołkoskiej
https://metryki.genealodzy.pl/metryka.p ... =243&y=224
https://pl.wikipedia.org/wiki/Dydak

Wiki podaje, co też kiedyś gdzieś czytałem, że częste w krajach języka hiszpańskiego imię Diego właśnie jest tożsame z Dydakiem.

[Slawo]

Parafia Jeziorsko, w 1894 roku została ochrzczona:

Zofia Jadwiga Radzisława Karniewska

https://metryki.genealodzy.pl/metryka.p ... 942&y=1077
https://pl.wikipedia.org/wiki/Radzis%C5%82awa

[juras]

W parafii Lisiec Wielki ślub bierze pan młody o imieniu Anicef.juras

[Łukasz Bielecki]

To imię dokładnie brzmi ANICET
Co ciekawe jego odpowiednikiem wschodnim jest NIKITA.

[mikolajkirschke]

W 1728 r. w Śmiglu ksiądz chrzci Kresencję [Cresentia] Annę, córkę Franciszka i Barbary Czaprackich.

[Łukasz Bielecki]

Kiedyś tu omawialiśmy imię Krzyżan. Niedawno znalazłem chłopca urodzonego koło Wronek w 1878 roku, któremu w USC nadano właśnie imię w tym brzmieniu (po polsku!), zaś w księdze chrztów figuruje Joannes Chrysostom.

A zatem potwierdza to zdanie tych osób, które pisały, że Krzyżan to krótsza wersja imienia Krzyżostan, ludowe spolszczenie Chryzostoma.

Osobiście sądziłem, że Krzyżan może być też spolszczeniem Christiana (Chrystian, Krystian), ale nie znalazłem dotąd przypadków potwierdzających ten pogląd, więc chyba się myliłem.

[kafi]

W 1858 r. chłopiec na chrzcie św. otrzymał dwa imiona: Casimirus Gaudentius
Polskim odpowiednikiem drugiego imienia jest Gaudenty lub Gaudencjusz.

Polskim odpowiednikiem Gaudentego jest Radzim:
https://pl.wikipedia.org/wiki/Radzim_Gaudenty

We Włoszech spotkałem się z kobiecym imieniem Gaudia, czy ktoś z Was w Polsce się na nie natknął?

https://codziennypoznan.pl/artykul/2021 ... wybierano/

Dobrze, że wracają stare, klasyczne imiona: Zofia, Julia, Jan, Stanisław...

Pytanie, co to znaczy "klasyczne". Poza nowymi importami typu Izaura czy Brajan wszystkie imiona powtarzające się w tradycji są klasyczne. To, że popularność od pewnego czasu zyskały takie imiona jak Zofia czy Stanisław nie oznacza, że np. Magdalena czy Marcin, popularne już wcześniej, klasyczne nie są. Natomiast pewne imiona powszechne czy przynajmniej będące w użyciu 100 i więcej lat temu niemal całkiem zanikły.

[pebro]

...Natomiast pewne imiona powszechne czy przynajmniej będące w użyciu 100 i więcej lat temu niemal całkiem zanikły.

Przykładem może być Nepomucena. Niegdyś bardzo popularne, dziś niespotykane.

[DankaW]

W 1858 r. chłopiec na chrzcie św. otrzymał dwa imiona: Casimirus Gaudentius
Polskim odpowiednikiem drugiego imienia jest Gaudenty lub Gaudencjusz.

Polskim odpowiednikiem Gaudentego jest Radzim:
https://pl.wikipedia.org/wiki/Radzim_Gaudenty

We Włoszech spotkałem się z kobiecym imieniem Gaudia, czy ktoś z Was w Polsce się na nie natknął?
...

Przeczytaj uważnie co napisałam, sprawdź - a potem komentuj.
Chłopiec otrzymał na chrzcie św. dwa imiona.
Pierwsze - Casimirus czyli Kazimierz
Drugie - Gaudentius czyli Gaudenty

Patronem imienia jest m.in. św. Gaudenty (biskup Brescii), wspominany 25 października
Patrz również tutaj.

Nie rób zamieszania i nie myl św. Gaudentego z bł. Radzymem Gaudentym.
Patrz również tutaj.

Pomiędzy świętym a błogosławionym jest spora różnica.

Przysłowie mówi, że papier jest cierpliwy - Wikipedia również.

[kafi]

Przeczytaj uważnie co napisałam, sprawdź - a potem komentuj.
Chłopiec otrzymał na chrzcie św. dwa imiona.
Pierwsze - Casimirus czyli Kazimierz
Drugie - Gaudentius czyli Gaudenty

Patronem imienia jest m.in. św. Gaudenty (biskup Brescii), wspominany 25 października
Patrz również tutaj.

Nie rób zamieszania i nie myl św. Gaudentego z bł. Radzymem Gaudentym.
Patrz również tutaj.

Pomiędzy świętym a błogosławionym jest spora różnica.

Przysłowie mówi, że papier jest cierpliwy - Wikipedia również.

Dziękuję za pouczenie. Proszę o wybaczenie, nie było moja intencją narażanie na szwank cierpliwości Użytkowniczek i Użytkowników forum. Gwoli ścisłości - w Twoim pierwszym poście nie było mowy o świętych i błogosławionych, ani kto był patronem imienia (pisałaś: "polskim odpowiednikiem drugiego imienia jest Gaudenty lub Gaudencjusz"). Ja zaś pisałem o spolszczeniu i podobnej etymologii - czy przypadkiem było, że Radzim przyjął imię zakonne Gaudenty? Możemy się oczywiście zastanawiać, czy uprawnione jest używanie wymiennie imion łacińskiego pochodzenia i ich spolszczonej wersji - np. Laurenty i Wawrzyniec albo Bonawentura i Dobrogost. Mając nadzieję, że nie nadużywam niczyjej cierpliwości wklejam link do artykułu p. Jacka Hertela "Czy Wojciech to Adalbert? Problem zamiennej używalności tych imion w Polsce średniowiecznej."

A już zupełnie na marginesie - przypomniał mi się taki fragment "Monachomachii" Ignacego Krasickiego: "Ryknął Gaudenty jak lew rozjuszony / Gdy Hijacynta na ziemi obaczył". Jeżeli przyjmiemy, że patronem imienia Gaudentego był biskup Brescii, to czy zakładając nawet że Jacek to spolszczona wersja Hiacynta (ten problem poruszono już na obecnym wątku, chociażby tu i tu), jesteśmy pewni, że patronem imienia leżącego na ziemi zakonnika był św. Hiacynt męczennik (wspomnienie 11 września), a nie św. Jacek Odrowąż (wspomnienie 17 sierpnia)? Linków do wikipedii nie podam, żeby nie narażać się na cytowanie przysłów.

Teodor to Bogusław

Polemizowałbym. Spolszczoną wersja Teodora jest dla mnie Bożydar lub Bogdan/Bohdan (vide pierwszy post tego wątku).

Przykładem może być Nepomucena. Niegdyś bardzo popularne, dziś niespotykane.

Tak, Nepomucena była niegdyś w powszechnym użyciu. Dla mnie jeszcze bardziej wyrazistym przykładem jest Idzi, w średniowieczu jeden z najpopularniejszych świętych. To imię pojawia się jeszcze w XIX wieku, ale dzisiaj jest nieomal całkowicie zapomniane. Jak tu pisał Łukasz Bielecki "Leon [to] do niedawna prawie przysłowiowe imię starego wujka" - ale kto z nas wspomina wujka Idziego, nawet z najstarszego znanego nam osobiście pokolenia?

_____
Pozdrawiam,
Kamil

[DankaW]

Nie mam najmniejszego zamiaru wdawać się w zbędną wg mnie dyskusję.
Posty na tym forum, to praca i różne doświadczenia genealogów amatorów, oparte w większości na badaniach kościelnych metrykaliów,
którymi się wzajemnie dzielimy. Metrykalia kościelne były zapisywane po łacinie, także imiona, które nadawane były poza nielicznymi wyjątkami wg kalendarza liturgicznego.
Może zapytasz Forumowiczów, którzy z nich dotarli w Swoich badaniach do średniowiecza i jak zostały zapisane imiona ich przodków w księgach metrykalnych lub innych źródłach?
Na forum podchodzimy do poszczególnych tematów nie filozoficznie czy naukowo. Przecież genealogia to nauka pomocnicza do historii.
Na wielu pracach amatorów, naukowcy opierają swoje wywody itd.
Ilu badaczy amatorów poprawiło wywody naukowców - przemilczę.

To koniec mojej dyskusji w tym temacie.

Pożyteczniejsza będzie pomoc mojej kuzynce, w odszukaniu jej przodków w parafii należącej do Diecezji Lwowskiej.

[kafi]

Nie chciałem Ciebie urazić i też uważam, że dalsza dyskusja jest zbędna. Czy moje podejście jest "filozoficzne"? Raczej antroponimiczne, kilka postów temu na tym wątku wspomniano, że polskie imię Dydak tożsame jest z hiszpańskim Diego i nikt o to kopii tu nie kruszył. Co do zapisów - zgadzam się całkowicie, w metrykach kościelnych długo królowała łacina i używano często łacińskich wersji imion. Znam też przykłady polskich siedemnastowiecznych portretów z inskrypcjami i akronimem dotyczącym uwiecznionej na nich osoby, gdzie w łacińskim zapisie pojawia się imię Bonaventura, a pierwszą literą w akronimie jest "D" od polskiej wersji - Dobrogost. Mogę oczywiście spytać Forumowiczów jak zostały zapisane imiona ich antenatów, ale oni z oczywistych względów nie mogli spytać ich przodków jak na nich mówiono w domu...

Z mojej rodzinnej historii wiem, że gdy wchodzimy w nowsze czasy, sprawa spolszczeń imion staje się jeszcze bardziej delikatna. W metrykach USC w czasie zaborów imiona osób etnicznie polskich zapisywano w oficjalnym języku obowiązującym na danym terenie, czasem tylko dodając polską wersję w nawiasach. Możemy się jedynie domyślać, że Peter Kowalski był w domu nazywany Piotrem, a Peter Schulz używał niemieckiej formy imienia, ale czasami po 1918 mieszkając na terenie II RP i on zostawał Piotrem, a po 1945 nawet Piotrem Szulcem. Ale bywają też odwrotne historie. Brat mojego pradziadka, pochodzący z etnicznie polskiej rodziny Ćwiertnia wywodzącej się z Dusznik i okolic, urodził się w 1891 roku w Ujeździe (pow. Grodzisk, gm. Kamieniec); w akcie urodzenia ma wpisane imię "Wladislaus (Władysław)". Jeszcze przed I wojną światową wyjechał do Wrocławia, tam się ożenił z etniczną Niemką. Jego córka Ursula (nie Urszula!), która umarła niedawno dożywszy niemal 100 lat, urodziła się w 1921 we Wrocławiu - mieszkała całe życie w Niemczech i nie mówiła po polsku. Władysław po II wojnie światowej też pozostał w Niemczech (choć do Poznania czasami przyjeżdżał); na nagrobku jego imię to "Ladislaus".

Pozdrawiam,
Kamil

[Krystyna z Kujaw]

... częste w krajach języka hiszpańskiego imię Diego właśnie jest tożsame z Dydakiem.

albo z Jakubem.


Pewnie to trochę tak jak z imieniem:
Esteban - István - Steven - Stefan/Szczepan

Albo:
Albert - Albrecht - Olbracht - Adalbert - Vojtěch - Wojciech,
przy czym w tym wypadku przełożenie nie jest ściśle związane z podobieństwem brzmienia tego imienia
(co jest odrębną sprawą)


@kafi:
Obok imienia Władysław jest w użyciu także Ładysław.
Miałam kolegę o tym imieniu, który czasem irytował się, gry nazywano go Władkiem

[kafi]

... częste w krajach języka hiszpańskiego imię Diego właśnie jest tożsame z Dydakiem.

albo z Jakubem.

Jasne, znam Hiszpanów mających na imię Diego, Santiago, Tiago.... tu coś w temacie

@kafi:
Obok imienia Władysław jest w użyciu także Ładysław.
Miałam kolegę o tym imieniu, który czasem irytował się, gry nazywano go Władkiem

Ciekawe i rzadkie, nie spotkałem się z osobą o takim imieniu. Brzmi jak zapożyczenie z czeskiego lub słowackiego:
https://en.wikipedia.org/wiki/Ladislav
No i jest jeszcze węgierskie imię László

Pozdrawiam,
Kamil

[kafi]

Biblijne imię Jordan, także imię pierwszego biskupa Polski, rzadko jednak spotykane
https://www.szukajwarchiwach.gov.pl/ska ... fdd57c658e

-----
Kamil

[Łukasz Bielecki]

... częste w krajach języka hiszpańskiego imię Diego właśnie jest tożsame z Dydakiem.

albo z Jakubem.

No właśnie nie. Diego to nie San(Tiago) - ten ostatni odnosi się rzeczywiście do Jakuba (po hiszpańsku też Jaime).
A Diego to osobne imię, właśnie będące odpowiednikiem owego Dydaka.
Tylko brzmi trochę podobnie.